Tiêm vắc xin uốn ván – Bảo vệ mẹ và trẻ ngay từ khi chào đời

Uốn ván sơ sinh là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm có tỷ lệ tử vong rất cao, nhưng có thể phòng ngừa bằng tiêm vắc xin. Tiêm vắc xin uốn ván cho phụ nữ mang thai là một trong những biện pháp hiệu quả nhất để bảo vệ cả mẹ và trẻ sơ sinh.

Vì sao phụ nữ mang thai cần tiêm vắc xin uốn ván?

Vắc xin uốn ván là vắc xin chứa giải độc tố uốn ván, có tác dụng kích thích cơ thể tạo kháng thể chống lại vi khuẩn gây bệnh uốn ván. Sau khi người mẹ được tiêm vắc xin, kháng thể sẽ được truyền qua nhau thai sang thai nhi, giúp bảo vệ trẻ khỏi nguy cơ mắc uốn ván sơ sinh trong những tháng đầu đời, đặc biệt trong quá trình sinh đẻ và chăm sóc rốn.

Ngoài việc bảo vệ trẻ sơ sinh, vắc xin còn giúp phòng bệnh uốn ván cho chính người mẹ trong quá trình mang thai, sinh nở và khi có các vết thương.

Hình ảnh Vắc xin uốn ván trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng

Lịch tiêm vắc xin uốn ván trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng

Hiện nay, Chương trình Tiêm chủng mở rộng sử dụng vắc xin uốn ván đơn giá để tiêm cho phụ nữ mang thai. Lịch tiêm được thực hiện với khoảng cách tối thiểu như sau:

Ø  Mũi 1: Tiêm càng sớm càng tốt khi có chỉ định.

Ø  Mũi 2: Ít nhất 1 tháng sau tiêm lần 1.

Ø  Mũi 3: kỳ có thai sau và ít nhất 6 tháng sau tiêm lần 2.

Ø  Mũi 4: kỳ có thai sau và ít nhất 1 năm sau tiêm lần 3.

Ø  Mũi 5: kỳ có thai sau và ít nhất 1 năm sau tiêm lần 4.

Trước khi chỉ định tiêm, cán bộ y tế sẽ khai thác tiền sử tiêm chủng để xác định số liều vắc xin chứa thành phần uốn ván mà người phụ nữ đã được tiêm trước đó. Những liều vắc xin đã tiêm hợp lệ vẫn được tính và không cần tiêm lại từ đầu nếu khoảng cách giữa các mũi kéo dài. Người phụ nữ chỉ cần tiêm bổ sung các liều còn thiếu để hoàn thành lịch tiêm theo khuyến cáo.

Đối với phụ nữ đã được tiêm đủ số liều cần thiết để tạo miễn dịch bảo vệ lâu dài, không cần tiêm thêm trong mỗi lần mang thai nếu chưa đến thời điểm chỉ định tiêm nhắc.

Hình ảnh tiêm vắc xin uốn ván trong Chương trình TCMR

Vắc xin uốn ván có an toàn không?

Vắc xin uốn ván đã được sử dụng rộng rãi trên thế giới trong nhiều thập kỷ và có tính an toàn cao.

Sau tiêm, đa số các phản ứng đều nhẹ và tự khỏi sau vài ngày. Một số phản ứng thường gặp như đau, đỏ, nóng hoặc sưng nhẹ tại vị trí tiêm trong vòng 1–3 ngày sau tiêm; sốt nhẹ, mệt mỏi hoặc đau cơ thoáng qua. Các phản ứng tại chỗ có thể gặp nhiều hơn ở những người đã được tiêm nhiều mũi trước đó do cơ thể đã có miễn dịch. Tuy nhiên, đây thường là những phản ứng nhẹ và không ảnh hưởng đến sức khỏe.

Phản ứng nặng sau tiêm chủng rất hiếm gặp. Người được tiêm cần ở lại cơ sở tiêm chủng ít nhất 30 phút để được theo dõi và tiếp tục theo dõi sức khỏe tại nhà trong 24–48 giờ sau tiêm.

Một số lưu ý khi tiêm vắc xin uốn ván

Ø  Thông báo đầy đủ tiền sử tiêm chủng và các phản ứng sau những lần tiêm trước cho cán bộ y tế.

Ø  Không tiêm vắc xin nếu đã có phản ứng quá mẫn nghiêm trọng với lần tiêm trước hoặc với thành phần của vắc xin.

Ø  Vắc xin được tiêm với liều 0,5 ml, đường tiêm bắp, vị trí tiêm là mặt ngoài phần trên cánh tay.

Ø  Vắc xin phải được bảo quản trong dây chuyền lạnh ở nhiệt độ 2°C đến 8°C và không được để đông băng vắc xin.

Tiêm vắc xin uốn ván đầy đủ, đúng lịch là biện pháp an toàn và hiệu quả để phòng bệnh uốn ván cho mẹ và phòng uốn ván sơ sinh cho trẻ. Để bảo vệ sức khỏe của mẹ và bé ngay từ những ngày đầu đời, các “mẹ bầu” hãy liên hệ NGAY với Trạm Y tế trên địa bàn được được tiêm chủng miễn phí vắc xin uốn ván trong TCMR.

Văn phòng Chương trình Tiêm chủng Quốc gia